Sejarah Cerapan Anak Bulan

1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8

Latar Belakang

Majlis Raja-Raja dalam mesyuarat Kali Yang Ke-92 pada 15 dan 16 Mac 1972 telah bersetuju supaya penetapan tarikh permulaan Puasa, Hari Raya Puasa (Aidilfitri), Hari Raya Haji (Aidiladha) meliputi seluruh Malaysia. Sebelum tahun 1972 urusan penetapan Puasa, Hari Raya Puasa (Aidilfitri), Hari Raya Haji (Aidiladha) adalah di bawah bidang kuasa negeri masing-masing.

Cerapan (melihat) anak bulan pertama kali dilakukan bagi menetapkan permulaan puasa seluruh Malaysia dibuat pada 29 Syaaban 1392 bersamaan 7 Oktober 1972 di Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan. Bermula saat itu, pengisytiharan permulaan puasa, Hari Raya Puasa dan Hari Raya Haji dilaksanakan oleh Penyimpan Mohor Besar Raja-Raja melalui Radio dan Televisyen setelah diperkenankan oleh Seri Paduka Baginda Yang di-Pertuan Agong dan Duli-Duli Yang Maha Mulia Raja-Raja.

Kaedah Penetapan

Kaedah yang digunakan bagi menetapkan permulaan puasa (Awal Ramadhan), Hari Raya Puasa (Aidilfitri) dan Hari Raya Haji (AidilAdha) di Malaysia adalah berdasarkan "Rukyah" (Cerapan Hilal) dan "Hisab" (kiraan).

Rukyah ditentukan melalui pencerapan di kesemua 29 tempat yang disenaraikan Tempat-Tempat Cerapan Hilal (Melihat Anak Bulan Semenjak 1972 Hingga Sekarang). Laporan daripada pegawai pencerapan meliputi fakta waktu mencerap dan keadaan cuaca ketika mencerap.

Hisab ditentukan oleh ahli falak dari JAKIM mengikut kriteria ketetapan Imkanur-Rukyah, iaitu kebolehnampakan hilal atau anak bulan yang telah dipersetujui oleh Majlis Raja-raja. Kriteria tersebut berdasarkan persetujuan bersama oleh anggota Pertemuan Tidak Rasmi Menteri-menteri Agama Negara Brunei Darussalam, Republik Indonesia, Malaysia dan Singapura (MABIMS) dalam Mesyuarat Jawatankuasa Penyelarasan Rukyah dan Takwim Islam Kali Ketiga pada 29 Zulkaedah 1412 bersamaan 1 Jun 1992 di Labuan.

Kaedah Pengumuman Tarikh-tarikh Puasa dan Raya

Mesyuarat diadakan antara Pejabat Penyimpan Mohor Besar Raja-raja dengan pihak JAKIM (Bahagian Falak) dan pihak RTM untuk memastikan tindakan seperlunya, termasuk penentuan bahawa bekalan elektrik dan perkhidmatan telekom tidak tergendala pada waktu pencerapan dan untuk urusan pengumuman.

Rakaman pengumuman dibuat dalam dua situasi, iaitu mengandaikan (i) anak bulan kelihatan dan (ii) tidak kelihatan yakni samada Syaaban dan Ramadan berjumlah 29 atau 30 hari.

Urus setia diwujudkan di Pejabat bersama pegawai RTM yang bertanggungjawab dan ahli falak dari JAKIM. Laporan-laporan diterima dari semua pusat pencerapan. Apabila selesai, laporan disembah maklum kepada Yang di-Pertuan Agong untuk perkenan.

Sebaik sahaja titah perkenan disambut, Penyimpan Mohor Besar Raja-raja memberitahu pegawai RTM di Urus Setia untuk beliau mengarahkan pengumuman yang bertepatan dilakukan. Biasanya semua tindakan tersebut dapat disempurnakan sebelum jam 8 malam dan oleh itu, upaya diumumkan pada waktu berita RTM.

Wakil Daripada JAKIM dan RTM

Urus Setia Pencerapan Hilal mengandungi Pegawai RTM, JAKIM & Pejabat Penyimpan Mohor Besar Raja-raja.

Tempat-Tempat Cerapan Hilal (Melihat Anak Bulan Semenjak 1972 Hingga Sekarang)

Bil Senarai Tempat
(Perubahan/Tambahan Tempat)
Rujukan/Sumber Ketetapan Majlis
Raja-Raja
1.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan,
(Tarikh Cerapan Pertama
Kali Peringkat Persekutuan
- 7 Oktober 1972)
Mesyuarat MRR Yang Ke-92
Pada 16 Mac 1972
2.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan,
  2. Johor Bahru, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-111 Pada 1 Jun 1978 
(Hari Yang Kedua) 

3.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan,
  2. Pontian Kecil, Johor (menggantikan tempat Rukyah sekarang di atas Bangunan Kerajaan Johor Bahru)
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Tanjung Kepah, Perak
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Kampung Paya Mempelam, Pulau Langkawi
    (Tambahan kepada tempat Rukyah yang sedia ada di Pulau Sayak)
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-123 pada 18 Februari 1982
( Hari Yang Kedua)
4.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Tanjung Kepah, Perak
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Kampung Paya Mempelam, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-129 pada 8 Februari 1984 
(Hari Yang Kedua)
5.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan,
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Teluk Belanga, Pulau Pangkor (menggantikan Tanjung Kepah, Perak)
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Kampung Paya Mempelam, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-135 pada 4 Julai 1985
(Hari Yang Kedua)

Tempat-Tempat Cerapan Hilal (Melihat Anak Bulan Semenjak 1972 Hingga Sekarang)

Bil Senarai Tempat
(Perubahan/Tambahan Tempat)
Rujukan/Sumber Ketetapan Majlis
Raja-Raja
6.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Teluk Belanga, Pulau Pangkor
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Kampung Paya Mempelam, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Bangunan Perbadanan Kemajuan Negeri
    Kedah, Alor Setar
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-139 pada 6 November 1986
(Hari Yang Kedua)
7.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Teluk Belanga, Pulau Pangkor
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Kampung Paya Mempelam, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Bangunan Perbadanan Kemajuan Negeri
    Kedah, Alor Setar
  17. Kampung Sungai Pagar, Wilayah Persekutuan Labuan
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-141 pada 29 Julai 1987 
(Hari Yang Kedua)
8.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan (menggantikan Teluk Belanga, Pulau Pangkor)
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Kampung Paya Mempelam, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Bangunan Perbadanan Kemajuan Negeri
    Kedah, Alor Setar
  17. Kampung Sungai Pagar, Wilayah Persekutuan Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Kampung Mangkok, Setiu
*Mesyuarat MRR Yang
Ke-143 pada 17 Mac 1988 
(Hari Yang Kedua)

Tempat-Tempat Cerapan Hilal (Melihat Anak Bulan Semenjak 1972 Hingga Sekarang)

Bil Senarai Tempat
(Perubahan/Tambahan Tempat)
Rujukan/Sumber Ketetapan Majlis
Raja-Raja
9.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Kampung Paya Mempelam, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Bangunan Perbadanan Kemajuan Negeri
    Kedah, Alor Setar
  17. Kampung Sungai Pagar, Wilayah Persekutuan Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Kampung Mangkok, Setiu
  21. Teluk Bandung, Kuching
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-152 pada 8 November 1990 
(Hari Yang Kedua)
10.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Kampung Paya Mempelam, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Bangunan Perbadanan Kemajuan Negeri
    Kedah, Alor Setar
  17. Kampung Sungai Pagar, Wilayah Persekutuan Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Kampung Mangkok, Setiu
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-154 pada 13 Jun 1991
(Hari Yang Kedua)
11.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Kampung Paya Mempelam, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Bangunan Perbadanan Kemajuan Negeri
    Kedah, Alor Setar
  17. Kampung Sungai Pagar, Wilayah Persekutuan Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Bukit Merang, Mukim Merang, Setiu, Terengganu
    (menggantikan Kampung Mangkok, Setiu)
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah
    Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-160 pada 11 Februari 1993
(Hari Yang Kedua)

Tempat-Tempat Cerapan Hilal (Melihat Anak Bulan Semenjak 1972 Hingga Sekarang)

Bil Senarai Tempat
(Perubahan/Tambahan Tempat)
Rujukan/Sumber Ketetapan Majlis
Raja-Raja
12.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Kampung Paya Mempelam, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Alor Setar (menggantikan Menara Bangunan Perbadanan Kemajuan Negeri
    Kedah, Alor Setar)
  17. Kampung Sungai Pagar, Wilayah Persekutuan Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Bukit Merang, Mukim Merang, Setiu, Terengganu
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah
    Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
  24. Pulau Angsa, Daerah Kuala Selangor
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-170 pada 27 Julai 1995 
(Hari Yang Kedua)
13.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Pemandangan Indah, Pulau Langkawi (menggantikan tempat Rukyah yang sedia ada di Kampung Paya Mempelam, Pulau Langkawi)
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Alor Setar
  17. Kampung Sungai Pagar, Wilayah Persekutuan Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Bukit Merang, Mukim Merang, Setiu, Terengganu
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah
    Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
  24. Pulau Angsa, Daerah Kuala Selangor
  25. Kuala Sungai Baru, Simpang Empat, Perlis
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-173 pada 11 Julai 1996 
(Hari Yang Kedua)
14.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Pantai Rombang, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Pemandangan Indah, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Alor Setar
  17. Kampung Sungai Pagar, Wilayah Persekutuan Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Bukit Merang, Mukim Merang, Setiu, Terengganu
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah
    Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
  24. Pulau Angsa, Daerah Kuala Selangor
  25. Kuala Sungai Baru, Simpang Empat, Perlis
  26. Menara Kuala Lumpur, Wilayah Persekutuan
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-I74 pada 7 November 1996
(Hari Yang Kedua)

Tempat-Tempat Cerapan Hilal (Melihat Anak Bulan Semenjak 1972 Hingga Sekarang)

Bil Senarai Tempat
(Perubahan/Tambahan Tempat)
Rujukan/Sumber Ketetapan Majlis
Raja-Raja
15.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Lot 2227, Kg Balik Batu, Tanjung Bidara, Melaka (menggantikan Pantai Rombang, Melaka)
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Pemandangan Indah, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Alor Setar
  17. Kampung Sungai Pagar, Wilayah Persekutuan Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Bukit Merang, Mukim Merang, Setiu, Terengganu
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah
    Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
  24. Pulau Angsa, Daerah Kuala Selangor
  25. Kuala Sungai Baru, Simpang Empat, Perlis
  26. Menara Kuala Lumpur, Wilayah Persekutuan
*Mesyuarat MRR Yang 
Ke-185 pada 23 Mac 2000
(Hari Yang Kedua)
16.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Lot 2227, Kg. Balik Batu, Tanjung Bidara, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Pemandangan Indah, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Alor Setar
  17. Tingkat 13, Menara Universiti Malaysia Sabah, Kampus Antarabangsa Labuan (menggantikan Kampung Sungai Pagar, Wilayah Persekutuan Labuan)
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Bukit Merang, Mukim Merang, Setiu, Terengganu
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah
    Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
  24. Pulau Angsa, Daerah Kuala Selangor
  25. Kuala Sungai Baru, Simpang Empat, Perlis
  26. Menara Kuala Lumpur, Wilayah Persekutuan
  27. Bukit Jugra, Banting, Kuala Langat, Selangor
  28. Tanjung Batu, Bintulu, Sarawak
*Mesyuarat MRR Yang
Ke-196 pada 13 Mac 2003
(Hari Yang Kedua)
17.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Balai Cerap Al-Khawarizmi, Kg. Balik Batu, Tanjung Bidara, Melaka (menggantikan Lot 2227, Kg. Balik Batu, Tanjung Bidara, Melaka)
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Pemandangan Indah, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Alor Setar
  17. Tingkat 13, Menara Universiti Malaysia Sabah, Kampus Antarabangsa Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Bukit Merang, Mukim Merang, Setiu, Terengganu
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah
    Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
  24. Pulau Angsa, Daerah Kuala Selangor
  25. Kuala Sungai Baru, Simpang Empat, Perlis
  26. Menara Kuala Lumpur, Wilayah Persekutuan
  27. Bukit Jugra, Banting, Kuala Langat, Selangor
  28. Tanjung Batu, Bintulu, Sarawak
*Surat Rujukan : PMM 0018 Jld.8/(65) bertarikh 2 September 2003

Tempat-Tempat Cerapan Hilal (Melihat Anak Bulan Semenjak 1972 Hingga Sekarang)

Bil Senarai Tempat
(Perubahan/Tambahan Tempat)
Rujukan/Sumber Ketetapan Majlis
Raja-Raja
18.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Kompleks Falak Al-Khawarizmi, Kg. Balik Batu, Tanjung Bidara, Melaka (menggantikan Balai Cerap Al-Khawarizmi, Kg. Balik Batu, Tanjung Bidara, Melaka)
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Pemandangan Indah, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Alor Setar
  17. Tingkat 13, Menara Universiti Malaysia Sabah, Kampus Antarabangsa Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Bukit Merang, Mukim Merang, Setiu, Terengganu
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah
    Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
  24. Pulau Angsa, Daerah Kuala Selangor
  25. Kuala Sungai Baru, Simpang Empat, Perlis
  26. Menara Kuala Lumpur, Wilayah Persekutuan
  27. Bukit Jugra, Banting, Kuala Langat, Selangor
  28. Tanjung Batu, Bintulu, Sarawak
*Surat Rujukan : JAKIM / (S) / (3.00) / 379 / 17 / Jld.6 Bertarikh 15 Oktober 2009
19.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Kompleks Falak Al-Khawarizmi, Kg. Balik Batu, Tanjung Bidara, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Pemandangan Indah, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Alor Setar
  17. Tingkat 13, Menara Universiti Malaysia Sabah, Kampus Antarabangsa Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Bukit Merang, Mukim Merang, Setiu, Terengganu
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah
    Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
  24. Pulau Angsa, Daerah Kuala Selangor
  25. Kuala Sungai Baru, Simpang Empat, Perlis
  26. Menara Kuala Lumpur, Wilayah Persekutuan
  27. Bukit Jugra, Banting, Kuala Langat, Selangor
  28. Tanjung Batu, Bintulu, Sarawak
  29. Pusat Konvensyen Antarabangsa Putrajaya (PICC)
*Mesyuarat MRR Yang Ke-210 Pada 15 Mac 2007
(Hari Yang Kedua)
20.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Kompleks Falak Al-Khawarizmi, Kg. Balik Batu, Tanjung Bidara, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Pemandangan Indah, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Alor Setar
  17. Tingkat 13, Menara Universiti Malaysia Sabah, Kampus Antarabangsa Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Bukit Merang, Mukim Merang, Setiu, Terengganu
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah
    Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
  24. Pulau Angsa, Daerah Kuala Selangor
  25. Kuala Sungai Baru, Simpang Empat, Perlis
  26. Menara Kuala Lumpur, Wilayah Persekutuan
  27. Bukit Jugra, Banting, Kuala Langat, Selangor
  28. Tanjung Batu, Bintulu, Sarawak
  29. Pusat Konvensyen Antarabangsa Putrajaya (PICC)
  30. Balai Cerap Selangor, Sabak Bernam, Selangor Darul Ehsan
*Mesyuarat MRR Yang Ke-221 Pada 24 Jun 2010
(Hari Yang Kedua)

Tempat-Tempat Cerapan Hilal (Melihat Anak Bulan Semenjak 1972 Hingga Sekarang)

Bil Senarai Tempat
(Perubahan/Tambahan Tempat)
Rujukan/Sumber Ketetapan Majlis
Raja-Raja
21.
  1. Teluk Kemang, Port Dickson, Negeri Sembilan
  2. Pontian Kecil, Johor
  3. Kampung Pulau Sayak, Kuala Muda, Kedah
  4. Kompleks Falak Al-Khawarizmi, Kg. Balik Batu, Tanjung Bidara, Melaka
  5. Tanjung Dumpil, Sabah
  6. Tanjung Lubang, Miri, Sarawak
  7. Bukit Melawati, Kuala Selangor, Selangor
  8. Pantai Pasir Panjang, Mukim Pengkalan Baru, Daerah Manjong Perak Darul Ridzuan
  9. Pantai Acheh, Pulau Pinang
  10. Pemandangan Indah, Pulau Langkawi
  11. Bukit Besar, Kuala Terengganu, Terengganu
  12. Bukit Peraksi, Pasir Puteh, Kelantan
  13. Bukit Tanjung Batu, Nenasi
  14. Gunung Berincang, Cameron Highlands
  15. Bukit Pelindung, Kuantan
  16. Menara Alor Setar
  17. Tingkat 13, Menara Universiti Malaysia Sabah, Kampus Antarabangsa Labuan
  18. Bukit Kemuning, Kemaman
  19. Pulau Perhentian, Besut
  20. Bukit Merang, Mukim Merang, Setiu, Terengganu
  21. Teluk Bandung, Kuching
  22. Bukit Kampung Tembeling, Mukim Manjur, Daerah
    Olak Jeram, Kuala Krai
  23. Menara Bangunan SEDC, Jalan Tengku Putra Semerak, Kota Bharu
  24. Kuala Sungai Baru, Simpang Empat, Perlis
  25. Menara Kuala Lumpur, Wilayah Persekutuan
  26. Bukit Jugra, Banting, Kuala Langat, Selangor
  27. Tanjung Batu, Bintulu, Sarawak
  28. Pusat Konvensyen Antarabangsa Putrajaya (PICC)
  29. Balai Cerap Selangor, Sabak Bernam, Selangor Darul Ehsan
**Surat Rujukan : (55)dlm.Mufti.Sel.600-9 Bertarikh 16 November 2011

1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8